Hommema 175 jaar in veiligheid |
|
datum plaatsing |
2001 |
medium |
Elektro Installateur |
auteur |
Ria Besseling |
Bliksembeveiliging en aarding Hommema 175 jaar in veiligheid Met de toename aan elektronica in gebouwen en woning stijgt ook de noodzaak van bliksembeveiliging en aardig. Bliksemontladingen, statische spanningen en vooral overspanning zijn van verwaarloosbaar bedrijfsrisico gegroeid tot reëel gevaar voor het dagelijks functioneren. Komma van 1825 BV, gespecialiseerd in hardingen, bliksem- en overspanningbeveiliging en kathodische bescherming, biedt een totaalpakket voor het beschermen van kostbaar have en goed. Hommema van 1825 BV in Wijk bij Duurstede behoort tot een van de gevestigde namen in bliksembeveiliging en aarding. De onderneming bestaat uit twee BV’s: Hommema van 1825 BV houdt zich bezig met het adviseren, engineeren, aanleggen, onderhouden en inspecteren van aardingssystemen, bliksembeveiliging en overspanningsbeveiliging. Hommema Kathodische Bescherming BV levert de techniek voor kathodische bescherming tegen corrosie van objecten onder water en onder de grond. Deze voorzieningen zorgen ervoor dat industriële objecten, installaties, kantoren en ziekenhuizen continu kunnen functioneren. ,,Onze klantenkring is zeer gevarieerd: van particulier tot grote industrie ofwel van landhuis of boerderij tot Shell. Momenteel werken we veel aan objecten voor mobiele telefonie, zoals telefooncentrales en zenders. Die moeten met zowel bliksem- als overspanningsbeveiliging worden uitgerust. Veelal leveren wij dit in een totaalpakket voor beveiliging”, aldus Leen Kruithof, algemeen directeur van Hommema van 1825 BV. Kostbare apparatuur De markt heeft zich volgens Kruithof ontwikkeld vanuit enkel bliksembeveiliging naar beveiliging van kostbare apparatuur tegen overspanning. ,,Voordat er een aanvraag binnenkomt, is de particulier of kleine ondernemer veelal eerst door schade en schande wijs geworden. Particulieren zijn zich doorgaans wat minder bewust van de risico’s en de gevolgen van schades". Daarentegen zijn er grote bedrijven waar alles verplicht moet worden geaard en beveiligd, oliemaatschappijen bijvoorbeeld. Dit kan een eis van verzekeringsmaatschappijen zijn in verband met vervolgschade, met name aan milieu en omgeving. Industriële bedrijven moeten dus maatregelen nemen”. Iedere elektrische en elektrotechnische installatie moet voor de veiligheid worden geaard. Zo wordt de randaarde van een wandcontactdoos (stopcontact) via de installatiebedrading door een koperen staaf met de aarde verbonden. Aarding gaat statische spanningen tegen en voert bliksemontladingen af. ,,Wij brengen jaarlijks in Nederland alleen al voor de installatie-aarding meer dan 150.000 meter aardelektroden met perslucht de grond in. Bovendien hebben wij voor ontwerpspecificaties een database waarin de meetgegevens zijn opgeslagen. De materialen, zoals koper en speciale apparatuur, kopen wij in bij leveranciers en groothandels als Alhadra en de Technische Unie”, aldus Kruithof. Hommema van 1825 is in bliksembeveiliging, met meer dan anderhalve eeuw ervaring, een van de oudste specialisten in ons land. Uneto-lid Hommema, binnen de organisatie aktief in de sectie Bliksembeveiliging, levert bijdragen aan het ontwikkelen van bliksembeveiligingstechnieken, neemt deel aan internationale bliksemconferenties, houdt zich bezig met onderzoek, publicaties en opleidingen over aarding en beveiliging en is actief betrokken bij de normgeving voor bliksembeveiliging. Schade Blikseminslag veroorzaakt enorme schade aan gebouwen. Beveiligen door middel van een koperen staaf en later door een netwerk van koperdraad over het hele gebouw heen is van oudsher de manier om de gevolgen van directe bliksemontladingen te weren. ,,Nu is ons land een redelijk rustig gebied als het gaat om blikseminslagen. Omdat elke inslag wordt geregistreerd, is te zien dat in bepaalde gebieden, zoals bij de grote rivieren, onweersbuien blijven hangen en er dus een grotere kans op inslag bestaat. Overigens is die kans altijd aanwezig. Wanneer de bliksem inslaat berokkent dit natuurverschijnsel nog altijd te veel schade. Bliksembeveiliging biedt de zekerheid dat, áls er inslag plaatsvindt, de bezittingen van ondernemer of bewoners geen schade oplopen". De beveiliging moet continu in stand worden gehouden, benadrukt Kruithof. ,,Bij veranderingen aan het gebouw, bijvoorbeeld wanneer er pijpen of een airco op het dak wordt geplaatst, moet dat kopernetwerk opnieuw worden aangepast. De beveiliging moet steeds ruim voldoen aan de eisen van de NEN 1014, de norm voor bliksembeveiliging. Met andere woorden: de installatie moet altijd betrouwbaar zijn en bijtijds worden uitgebreid en aangepast". ,,Onze klanten zijn de bestaande installateurs, die opdracht krijgen tot beveiliging en aarding. Hommema kan dan als gespecialiseerd onderleverancier fungeren. Met het uitvoeren van een totaalpakket aan beveiliging bieden wij toegevoegde waarde voor de installateur. Wij kunnen aan zijn aanbod een specialisme toevoegen waarmee hij zich bij de uiteindelijke klant kan onderscheiden. De klant heeft de zekerheid van een kwalitatief goed uitgevoerde beveiliging met duurzame materialen, waarbij veel zorg aan bevestiging en afwerking is besteed". Beveiligen tegen overspanning Overspanningsbeveiliging in combinatie met potentiaalvereffening zorgt voor nagenoeg honderd procent veilige installaties en gebouwen. Door metaalconstructies, metalen gas-, cv- en waterleidingen en aardingssystemen onderling met elkaar te verbinden kunnen zich geen gevaarlijke spanningen en vonkoverslag ontwikkelen. Bliksembeveiliging alleen kan niet voorkomen dat er bij een inslag zeer hoge spanningen ontstaan. Ze kunnen via elektriciteits- en telefoonkabel en gas- en waterleidingen een gebouw binnenkomen. Kruithof: ,,Als die pulsen, die zo op het net komen, groot genoeg zijn, kunnen ze vonkoverslag veroorzaken en elektronica, computers en beveiligingsinstallaties ernstig beschadigen. Deze toename van overspanningpulsen vormt een groeiend probleem voor de beveiliging tegen overspanning”. Elektronica Vroeger waren elektrische apparaten ongevoelig voor dergelijke spanningen. Het gemiddelde huishouden telde bovendien maar enkele elektrische apparaten. Tegenwoordig is elektronische apparatuur in de moderne woning niet meer weg te denken constateert Kruithof. ,,Vaatwasmachines, wasmachines, klokthermostaten voor CV-installaties, TV’s, video’s, stereo-installaties, computers, faxen, telefoontoestellen en -beantwoorders, spelletjescomputers en ook nieuwe domoticatoepassingen zitten vol met vaak zeer gevoelige elektronica”. ,,Het aanbod aan elektronica is niet alleen sterk toegenomen, de apparatuur is tevens supergevoelig geworden en behoeft bescherming tegen overspanning. Het aantal schadegevallen als gevolg van overspanningen is de laatste jaren duidelijk toegenomen. Veel van deze schadegevallen betreffen defecte apparatuur in huishoudens”. Verzekering In veel gevallen vergoeden verzekeraars schade niet of nauwelijks. De behoefte aan een dergelijke beveiliging speelt een steeds grotere rol. Ook voor het bedrijfsleven stijgt de noodzaak om gevoelige apparatuur te beschermen tegen de schadelijke gevolgen van overspanningspulsen. Ga maar na hoe fataal de gevolgen zijn wanneer een zendmast voor mobiele telefonie door blikseminslag uit de lucht gaat. Iedere kabel of leiding van de hoofd- en onderverdeelinrichting moet aan de aarde liggen of worden beveiligd”. Een complete overspanningsbeveiliging bestaat in het algemeen uit de volgende onderdelen: overspanningsbeveiliging van de binnenkomende kabels van de elektrische installatie, de binnenkomende telefoon-kabel en de binnenkomende CAI-kabel. Bovendien komen hier potentiaalvereffeningsverbindingen bij tussen de veiligheidsaarde van de elektrische installatie, de aardaansluitingen van de diverse beveiligingscomponenten, de gasleiding en de waterleiding. Als extra voorziening kan er een aanvullende "fijn"beveiliging worden geplaatst voor de wandcontactdozen van gevoelige apparatuur, zoals computers, datakabel en telefoon. ,,Met zo’n fijnbeveiliging worden datakabels in computerruimtes extra beveiligd”. Om gebouwen en installaties optimaal beveiligd te houden inspecteren de specialisten van Hommema veelal jaarlijks de bliksem- en overspanningsbeveiliging van gebouwen en andere objecten in heel Nederland. Zij controleren dan onder andere de vuurtorens langs de kust, maar ook Schiphol, de Amsterdamse Effectenbeurs en productielocaties. De zeer gevoelige apparatuur in operatiekamers van ziekenhuizen heeft een eigen controleschema. ,,Op onze blauwe auto’s zitten bij de bliksembeveiliging twee medewerkers. Bij aardingen is dit één medewerker”. Al deze medewerkers hebben het diploma Mabo (Monteur Aarding Bliksem- en Overspanningsbeveiliging). Onze adviseurs zijn in het bezit van een Tabo voor ontwerp en advies (Technische Aarding Bliksembeveiliging Overspanningsbeveiliging) of leren hiervoor. Bovendien volgen zij interne opleidingen. Bij projecten werkt naast de eerste monteur steevast een hulpmonteur. Kruithof: ,,Het is belangrijk om praktijkervaring op te doen. Elk gebouw is weer anders”. Beschermen in bodem of water Metalen objecten in de grond of in het water moeten eveneens worden beschermd, niet zozeer tegen spanningen, maar tegen met name elektrochemische corrosie. Dit is een onzichtbaar, maar voortschrijdend proces dat op termijn structurele schade aan leidingnetwerken kan aanrichten. Kathodische bescherming is een gespecialiseerde techniek, waarbij een anode met koolstof diep in de grond - 80 tot 120 meter - wordt gebracht. Vervolgens maken de monteurs een stroomverbinding naar de te beschermen leiding. De koolstof staaf lost geleidelijk op. Deze bescherming, die tien tot vijfentwintig jaar meegaat, wordt aangelegd bij ondergrondse stalen pijpleidingen, damwanden, steigers, olietanks, rioolzuiveringsinstallaties en filters in drinkwaterinstallaties. Potentiaalmetingen aan kathodisch beschermde objecten worden in de praktijk verricht ten opzichte van Cu/CuSO4 referentie-elektrode. Deze referentie- elektrode van Hommema is geschikt voor metingen aan kathodisch beschermde landinstallaties. De referentie-elektrode zit in een kunststof beschermkoker, die de elektrode zelf beschermt tegen mechanische beschadiging tijdens vervoer en andere gereedschappen en beschermt tegen lekkage van de (corrosieve) referentievloeistof. Betonsteentje Opzienbarende innovaties in apparatuur en toepassingen zijn er niet in deze markt, geeft Kruithof aan. Wel is het materiaal gebruiksvriendelijker geworden. Zo is het toepassen van puur koper, zwaar materiaal, op daken vervangen door het zogenaamde AC draad. Deze draad van aluminium met een koperlaag is met dezelfde lengte lichter in gewicht en gemakkelijker te hanteren voor monteurs. ,,Werd vroeger alles op het dak gemonteerd op betonsteentjes, tegenwoordig worden deze geplakt en zijn zonder het zware beton lichter. We werken bij kathodische bescherming nu ook met een rvs paal van ruim negen kilo die dezelfde eigenschappen als die van de veel zwaardere betonpaal heeft”, vertelt Kruithof. Waterleiding vervangen In met name de grote steden wordt op dit moment de oude loden waterleidingen vervangen door kunststofwaterleiding. De consequentie is dat de elektrische installatie die de aarding via de loden waterleiding verkreeg niet meer aan de eisen voldoet. De eigenaren/bewoners zijn verplicht om voor een goede aarding te zorgen. Hommema van 1825 zorgt in de steden Den Haag, Rotterdam en Amsterdam dat menig woning van een goede aarding wordt voorzien. Hommema van 1825 BV Hommema van 1825 BV is een bedrijf met ruim 80 medewerkers door geheel Nederland. De onderneming, aangesloten bij de sectie Bliksembeveiliging van de Uneto, heeft ruim anderhalve eeuw ervaring in het bouwen van bliksembeveiligings-installaties en is op dit moment een van de toonaangevende en ervaren bedrijven in Nederland op het gebied van bliksem- en overspanningsbeveiliging. De specialist telt in Nederland twee BV’s: Hommema van 1825 en Hommema Kathodische Bescherming. Tot Hommema Beheer behoren tevens twee vestigingen in Duitsland (Dusseldorf en Berlijn) en een in België (Kappellen). Project beveiliging Arena De Amsterdam ArenA bestaat uit een betonnen skelet en een metalen dakconstructie. De bouw van het stadion wordt voor ƒ 202 miljoen uitgevoerd door de combinatie van aannemers, bestaande uit Ballast Nedam Utiliteitsbouw en BAM Bredero Bouw, samengevoegd tot Bouwcombinatie Stadion Amsterdam De uitwendige bliksembeveiliging van de Arena loopt via de metalen dakconstructie en de bewapening van het betonnen omhulsel. De onderlinge verbindingen vinden plaats door middel van zogenaamde aardplaten. Hiervan zijn er heel veel in de Arena aangebracht. Daar waar wapeningsstaven worden gebruikt als elektrische geleiders zijn van buitenaf bereikbare meet- en aansluitpunten noodzakelijk. Zo'n aardplaat wordt tijdens de bouw met de wapening verbonden en via de spijkergaten tegen de bekisting bevestigd. Na het verwijderen van de bekisting kunnen constructies, leidingen en aardelektroden met de wapening worden verbonden. Ook kunnen er circuit- en aardingsweerstandsmetingen aan de wapening worden verricht. De opdrachtgever van Hommema was NIB. Gedurende de gehele bouw, vanaf het plaatsen van de keten, bij het storten van het beton tot aan de oplevering, waren monteurs van Hommema bezig met de bliksembeveiliging. Hommema verricht nog jaarlijks de inspectie. Dit betreft niet alleen de bliksembeveiliging, maar ook de aardingsinstallatie. Gemeten wordt hoe hoog de aardweerstand is. Er wordt gemeten in de CV-ruimte, de wasruimtes, de badruimtes, de trappenhuizen, etcetera. Hiervan wordt een meetrapport gemaakt met de meetgegevens en aanbevelingen. [ < terug ] Dit artikel is auteursrechtelijk beschermd. Indien dit artikel interessant is voor uw website, bieden wij u de mogelijkheid het te gebruiken. Neem hiervoor contact op met Nostraverus.
|
|