Uw zoekopdracht

Zoeken in een regio



Vies van technofood
Vies van technofood

Vies van technofood


datum plaatsing

15-mrt-08

medium

BN/De Stem

auteur

Peter de Jaeger


“De consument weet niet meer waar hij aan toe is. Gezondheidsclaims vliegen hem om de oren, terwijl voedingswetenschappers inmiddels toegeven dat ze maar bitter weinig zeker weten over de relatie tussen voeding en gezondheid”, zegt Dick Veerman van Foodlog.nl, een eind 2005 gestart weblog over voeding dat steeds meer mensen weten te vinden. “Er is duidelijk behoefte aan meer informatie over de achtergronden van wat we eten. Kijk maar naar het succes van wat diepergravende consumentenprogramma’s als Klootwijk aan Zee en De Keuringsdienst van Waarde”.
De afgelopen zeventig à tachtig jaar hebben we zowel onze voeding als ons eetpatroon nogal veranderd, aldus Veerman. Merkfabrikanten homogeniseren ons voedsel om het altijd en overal hetzelfde te kunnen laten smaken, om het in grote hoeveelheden te kunnen maken, om het zo lang mogelijk te kunnen bewaren en over de hele wereld te verslepen. Smaak is bijzaak geworden.
“Het zou best eens kunnen dat ons lichaam die verandering niet kan bijhouden, want zo snel evolueren we niet. RIVM-onderzoek toont aan dat een traditioneel Nederlands aardappelen-, groenten- en vleesmenu op basis van verse ingrediënten een gezondere populatie oplevert dan een industrieel merkenmenu uit pakjes, bakjes, zakjes en flesjes. In plaats van Ik Kies Bewust te pakken, zou je dus een heel simpele stelregel kunnen hanteren: eet meer vers en onbewerkt en een boel problemen verdwijnen als sneeuw voor de zon.”
Met behulp van technologie wordt ons merkvoedsel eerst uitgekleed om vervolgens weer te worden aangekleed. Dat heeft soms merkwaardige gevolgen. Zo ontwikkelt de voedingsindustrie lightproducten door vet uit het origineel te halen. Maar vet is een smaakmaker. Zonder vet, minder smaak. Veerman: “Verwijder je dat vet, dan moet je de smaak door toevoegingen weer terugbrengen. Zout en suiker zijn de belangrijkste. Het gekke is dat vet verzadigt, maar geraffineerde suiker niet. Vet is al vet, maar van suiker word je hartstikke dik omdat je niet merkt in welke hoeveelheden je het nuttigt. We krijgen per jaar tientallen kilo’s suiker extra binnen, die we kunnen vermijden als we zelf zouden koken”
Wasa heeft zojuist een knäckebröd op de markt gebracht, waar kennelijk eerst de natuurlijke vezels van de granen uit zijn verwijderd. Nu hebben ze nl. een nieuw type waarin extra vezels zijn gestopt, bedoeld voor een betere stoelgang.“Maar als die vezels met wat technische kunstgrepen synthetisch zijn gemaakt, doen ze helemaal niet wat ze zouden moeten doen. Dat toonden nl. onderzoekers van de Wageningse Universiteit kort geleden aan.  Die lijken misschien wel op de vezels die van nature in granen zitten, maar ‘nabouwvezels’ blijken helaas geen goede mest voor je darmflora. Van nature ingebouwde wel. De fabrikant zou dus moeten zeggen wat die extra vezels precies doen. Anders is het pure volksverlakkerij”, meent Veerman.
Een bizar geval van ‘uitkleden’ is de donkere chocolade waar de bitterstof, een gezonde anti-oxidant, uit is gehaald. Die wordt los verkocht als duur voedingssupplement.” We gebruiken technologie voornamelijk om eten goedkoper te kunnen maken of te ‘verbeteren’ met eigenschappen die er ooit al in zaten. Maar waarom gebruiken we het niet om dat goeie eten lekkerder te maken?”, vraagt Veerman zich af.
Veerman benadrukt dat hij zich niet verzet tegen technologie in ons eten, maar tegen de manier waarop technologie wordt ingezet. “Supermarktketens spelen voedingsproducenten tegen elkaar uit en dwingen hen om voortdurend te komen met nieuwe producten. Binnen enkele maanden moet er daar dan alweer een goedkopere versie van komen. Dat spel herhaalt zich voortdurend.”
Veerman vindt het tijd voor een nieuw paradigma waarin kwaliteit en ‘lekkerte’ in plaats van vernieuwing om de vernieuwing en goedkoopte voorop staan. “Zorg voor meer smaakkwaliteit in vers en maak verse producten beter houdbaar en makkelijker bereikbaar voor een groot publiek. Ik zeg niet dat iedereen weer de keuken in moet. Dat is een illusie en zal niet gebeuren. Maar je kunt wel met nieuwe technieken verse waar die goed smaakt beter beschikbaar maken voor de consument. Waarom zou je niet dagelijks op een kostentechnisch aantrekkelijke manier vers gemaakte maaltijden kunnen eten bij je baas of daarvandaan eenvoudig thuis af te maken spullen meenemen naar huis? Je hoeft er niet eens meer voor naar AH.”
Als moderne tech producten noemt hij appels. Nu komen er rassen uit Argentinië ons land binnen met de sticker Klimaatneutraal. Hoe gek kun je het maken. Nieuwe appelrassen als Wellant, Rembrandt, Rubens en Kanzi worden gewoon in Nederland geteeld. Die appels eisen nauwelijks bestrijdingsmiddelen en worden in de herfst geplukt. “Maar als je ze nu uit de koeling haalt smaken ze beter dan rechtstreeks van de boom. Dat kan dankzij een verfijnde bewaartechniek waarin de juiste begassing en temperatuurinstellingen voor wondertjes zorgt.”
Het schort volgens Veerman aan goede bewaar- en smaakoptimaliseringstechnieken. Daar gaat niet de aandacht naar uit.  Ingevoerde papaja’s of mango’s in ons land zijn gewoon stenen en zullen ook nooit meer rijp worden. Zelfs perziken en pruimen in de zomer zijn hard, onrijp en niet te eten. Dankzij betere bewaarmethoden en andere ingrepen kan dat anders.
“Nu ligt de nadruk alleen op efficiënte productie, en niet op smaak en kwaliteit”, meent Veerman. Veel mensen weten niet eens meer hoe lekker ‘echte’vleeswaren kunnen zijn. Ze zijn gewend aan natte kledder door de hoeveelheid water die erbij gaat. Een droge gekookte ham is in Nederland nauwelijks meer te vinden. Of neem zalm. Afgelopen Kerst kreeg  een groep van 1200 mensen een verrukkelijke wilde voorgeschoteld. Ze vonden hem lekker, maar wel stevig en wat aan de droge kant. Het originele product herkennen ze niet, want dat hebben ze nog nooit geproefd. Goddank herkent de meerderheid de kwaliteit ervan meteen.”
[ < terug ]

aanverwante artikelen: