Fonds BKVB zoek samenwerking met de wetenschap |
|
datum plaatsing |
|
medium |
|
auteur |
Sandra Jongenelen |
Fonds BKVB zoek samenwerking met de wetenschap Meer aandacht voor documentaire fotografie en strips Kunstenaars kunnen zich binnenkort aanmelden voor het doen van promotieonderzoek aan een Nederlandse universiteit. Het Fonds voor Beeldende Kunsten, Vormgeving en Bouwkunst (BKVB) stelt geld beschikbaar voor een PhD-traject. De selectie vindt de komende maanden plaats. De namen van de twee kunstenaars volgen in het najaar. Directeur Lex ter Braak van het Fonds BKVB zegt dat over wetenschappelijk onderzoek van kunstenaars vaak nogal lacherig wordt gedaan. Recent nog verscheen een roman van Christiaan Weijts waarin alle vooroordelen nog eens de revue passeren en de hedendaagse kunstbeoefening populistisch wordt afgedaan als het doen van gekke dingen (performances in de Bijenkorf en V&D), het belazeren van het publiek (video-ietsen) en het zwelgen in oncontroleerbare taal (een eetbaar programmaboekje dat alle zintuigen moet beroeren). ‘Een hoogleraartitel voor een schrijver stuit niet op verzet, een eredoctoraat voor schrijvers, ondernemers, politici – niemand zit daar mee. Geleerdheid zit kennelijk overal, behalve bij kunst en de kunstenaars.’ Alleen daarom al is het volgens Ter Braak een uitstekende zaak PhD’s en bijzondere hoogleraarschappen voor kunstbeoefenaars in te stellen. Tijdens een lezing bij een door de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) georganiseerde bijeenkomst, legde hij uit dat het beeld van de ‘domme kunstenaar’ in de tweede helft van de negentiende eeuw post vatte. In 1900 noteerde een Amerikaans schrijver welke eenvoudige beroepen de vaders van beroemde kunstenaars hadden. Rembrandt werd geboren als zoon van een molenaar, terwijl papa Hals koopman was. Andere beroemde kunstenaars onder wie Jan Steen, Pieter de Hooch en Gerard Dou, hadden een vader die te boek stond als respectievelijk brouwer, slager en glaswerker. Mede onder invloed van dit soort verhalen ontstond het beeld van de Nederlandse kunstenaar als eenvoudige ziel die eenvoudige alledaagse onderwerpen aan het doek toevertrouwt. Maar de werkelijkheid was anders. Het atelier van Rembrandt van een internationaal knooppunt van geleerden, opdrachtgevers en kunstenaars die over de meest uiteenlopende onderwerpen van gedachten wisselden. Er verschenen talloze theoretische verhandelingen over de kunsten in het Nederlands of in vertaling uit het Frans, Italiaans en Latijn. Nederlandse kunstenaars waren ook graag geziene gasten bij de grote vorstenhoven in Dresden, Praag, Wenen, Rome en Parijs. In die tijd werden talloze theoretische verhandelingen in het Nederlands over de kunsten geschreven en vertaald uit het Frans, Italiaans en Latijn. Nederlandse kunstenaars waren ook graag geziene gasten bij de grote vorstenhoven in Dresden, Praag, Wenen, Rome en Parijs. Desondanks twijfel het fonds aan het instellen van de promotiefaciliteit. Ter Braak: ‘Kan kunst zich wel voegen in het gareel van de wetenschap? Is kunst sowieso niet een eigen, specifieke vorm van kennis die sinds de Verlichting op gespannen voet met de wetenschappelijke vorm van kennis staat? Moet de kunst haar legitimatie niet eerder in het exploreren van haar eigenheid zoeken dan in het overnemen van bestaande regels?’ Maar het antwoord op dergelijke vragen kan volgens hem alleen maar proefondervindelijk worden gegeven. Min of meer in het verlengde van de promotieonderzoeken ligt de instelling van een Bijzondere Leerstoel Cultuur, Landschap en Natuur aan de Universiteit van Amsterdam, een samenwerking met de Stichting Natura Artis Magistra (letterlijk vertaald: de natuur is de leermeester van de kunst). Het Fonds BKVB ontving tien sollicitaties en verwacht de naam van de nieuwe hoogleraar binnenkort bekend te kunnen maken. Studenten kunnen vanaf het collegejaar 2009/2010 college lopen bij de nieuwe Artis-hoogleraar die zich onder andere gaat bezighouden met het stadspark. Wat is de betekenis van het negentiende- en twintigste-eeuwse stadspark en wat zijn de mogelijkheden voor de hedendaagse stedelijke ontwikkeling? Wat is de erfgoeddimensie en op welke manier moeten we omgaan met het aangelegde groen? Nieuw bij het Fonds BKVB is de tweejaarlijkse aanstelling van een intendant documentaire fotografie. Annelies Kuiper (1974), afkomstig van nrc.next, zal het programma in mei presenteren tijdens het Fotofestival Naarden. Tot haar taken behoort het instellen van een jaarlijkse prijs, de internationalisering van Nederlandse documentaire fotografie, het samenbrengen van fotografen en nieuwe opdrachtgevers en het aanhaken bij bestaande opdrachten en instellingen om vernieuwing en experiment te stimuleren. Omstreeks die tijd zal ook de naam bekend zijn van de nieuwe intendant voor strips. Die aanstelling volgt op een sterke lobby van striptekenaars bij minister Plasterk van Cultuur, vertelt Ter Braak. ‘Striptekenaars en illustratoren zijn steeds meer naar de marge van de toegepaste kunst verschoven, maar keren nu weer terug naar het centrum.’ [ < terug ] Dit artikel is auteursrechtelijk beschermd. Indien dit artikel interessant is voor uw website, bieden wij u de mogelijkheid het te gebruiken. Neem hiervoor contact op met Nostraverus.
|
|
