Uw zoekopdracht

Zoeken in een regio



Missionarissen

Missionarissen


datum plaatsing

25-04-1998

medium

NRC Handelsblad

auteur

Leo Prick


HET HUIDIGE docentenbestand is sterk vergrijsd, wat de komende jaren zal leiden tot een massale leegloop van scholen.

Toch voelen weinig jongeren zich geroepen tot deze sector met perspectief. D. Stafleu, directeur van de faculteit Educatieve Opleidingen van de Utrechtse hogeschool, meent dat die geringe belangstelling ook een positieve kant heeft: "Tot voor kort werden de lerarenopleidingen in belangrijke mate (Stafleu houdt het op ongeveer 50 procent) bevolkt door studenten die afkwamen op de vakinhoud, maar die onder geen beding leraar wilden worden. De opleidingen zijn zich daarom meer op het leraarschap gaan concentreren. Zo lopen eerstejaars studenten al stage op een middelbare school, wordt er bij het onderwijs minder aandacht besteed aan de vakinhoud en meer aan didactiek, en worden studenten na elk studiejaar vooral beoordeeld op hun belangstelling voor het leraarsvak. Stafleu sluit niet uit dat van dergelijke vernieuwingen een zuiverende werking uitgaat op (aspirant-) studenten." Aldus de opvattingen van Stafleu zoals ik die vond weergegeven in de Volkskrant van afgelopen zaterdag. Vernieuwingen, zuiverende werking, wat een geleuter. Beoordelen op belangstelling, kan het nog dwazer. Minder aandacht voor de vakinhoud, de leraar als opbouwwerker. De opvattingen van Stafleu vind ik schokkend vanwege hun akelige benepenheid.

Het onderwijs kent gelukkig nog heel wat docenten die een degelijke opleiding hebben gevolgd in de discipline die zij onderrichten. Zij hebben het jarenlang moeilijk gehad doordat de vakkennis in het onderwijs steeds meer werd gemarginaliseerd. De laatste jaren komt men daarvan terug, al hebben sommigen, Netelenbos voorop en de Stafleus in haar kielzog, dit nog steeds niet in de gaten.

Waar de opleidingen voor moeten zorgen is een stevige vakinhoudelijke basis. Geef de scholen vervolgens de tijd en de middelen, dan zorgen die wel voor de rest. Zo gebeurt dat verder overal in de grote-mensenwereld, ik zou dus niet weten waarom voor het onderwijs niet hetzelfde zou kunnen gelden. Reden waarom de Stafleus daar anders over denken is hun opvatting dat het leraarsberoep niet een gewoon beroep zou zijn voor gewone mensen. Typerend voor die visie is de wijze waarop in datzelfde artikel een studente ten tonele wordt gevoerd: "Marieke heeft met overgave voor het leraarsberoep gekozen: 'Overdragen van kennis is toch het leukste dat er is. Ik heb geen idee wat ik als leraar zal verdienen, en het kan me ook niets schelen.' Zij is zich er echter van bewust dat haar medestudenten er in de regel een minder bevlogen toekomstbeeld op nahouden."

Het is niet van deze wereld en niet van deze tijd van 18-jarigen te eisen dat ze hun toekomst vernauwen tot één bepaalde sector. Door die sector te associëren met waarden als 'met overgave' en 'bevlogen' wordt gesuggereerd dat leraren betere mensen zouden zijn dan u of ik, een soort van missiebroeders of -zusters, terwijl degenen die geïnteresseerd zijn in bepaalde vakinhouden platvloerse materialisten zouden zijn.

Gelukkig trekt het onderwijs zich weinig aan van de pedagogische en didactische leuterpraat van Stafleu en consorten. Steeds meer scholen laten zich leiden door het beginsel dat zij tot taak hebben een kwalitatief goede opleiding te verzorgen. De nog steeds door Jan en Netelenbos en alleman gepropageerde opvatting dat het onderwijs zich niet mag beperken tot 'alleen maar' kennis en vaardigheden, heeft geleid tot twee misvattingen: in de eerste plaats dat dit op zichzelf niet al heel wat zou zijn en in de tweede plaats dat er scholen zouden zijn die zich daartoe beperken. Als je werkt in het onderwijs is aandacht voor de persoon van de leerling vanzelfsprekend. Daar hoef je geen missionaris voor te zijn. Liever niet zelfs.
[ < terug ]

aanverwante artikelen: